تبیین تحولات نظام زراعی، عوامل و نتایج آن (مطالعه موردی: شهرستان ترکمن، استان گلستان، 90-1370) (جدید)

(چاپ شده در فصلنامه روستا و توسعه، سال 18، شماره 2، 1394، صص 153-172)
حسن افراخته: استاد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی
عبدالمجید قرنجیک: دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه خوارزمی

چکیده:

نظام زراعی به عنوان پدیده‌ای جغرافیایی، متناسب با شرایط مکانی، اقتصادی و اجتماعی تحول می‌پذیرد. این تحول بر حسب دلایل اولیه منجر به عواقب خاصی می‌شود. هدف تحقیق حاضر بررسی تحول نظام زراعی، عوامل و عواقب آن براساس ویژگی‌های نظام زراعی شهرستان ترکمن در سال‌های 1370تا 1390 است. تغییرات عمده‌ای که در الگوی زراعی و به ویژه نوع کشت، در طی این دوره در قلمرو مورد مطالعه صورت گرفته حاکی از جایگزینی تدریجی نظام زراعی پنبه با نظام‌های دیگر و به‌ویژه گندم است. جامعه‌ی نمونه‌ی تحقیق را دهستان جعفربای جنوبی تشکیل داده است. داده‌های مورد نیاز تحقیق از طریق مصاحبه با نخبگان محلی جمع‌آوری شده و بر اساس"روش نظریه ‌مبنا" مورد تجزیه و تحلیل قرارگرفته‌است. نتیجه نشان می‌دهد که الگوی کشت منطقه به تبعیت از سیاست‌گذاری دولت، بازدهی زمین و محصول، درآمد کشاورزان و تقاضای بازار دچار تحول شده است. امروزه،  کشت گندم و جو به دلیل سیاست‌های حمایتی دولتی در زمینه‌ی تضمین خرید دولتی به همراه بازار آزاد،  کشت برتر منطقه است. زارعان با توجه به  بازار فروش، به تنوع کشت پرداخته تا درجه‌ی خطر پذیری کشت را کاهش دهند. تحول نظام زراعی برخی عواقب منفی را نیز به دنبال داشته است. حذف تولید پنبه منجر به تعطیلی کارخانه‌های فرآوری محصولات مربوط شده که خود از نظر توزیع  درآمد و گسترش فعالیت‌های جنبی اثرات منفی داشته و نیز برخی آداب و رسوم سنتی مثبت نظیر کار جمعی و همیاری محلی را در ناحیه از بین برده است.

واژگان کلیدی: نظام زراعی، تحولات اقتصادی- اجتماعی، دهستان جعفربای جنوبی.

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر


مشاهده و دانلود مقاله از پایگاه فصلنامه روستا و توسعه


.........................................................................................

سنجش شاخص های ذهنی کیفیت زندگی در نواحی روستایی مطالعه موردی: دهستان جعفربای جنوبی شهرستان ترکمن

(چاپ شده در فصلنامه جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، سال 24، شماره 50، تابستان 1392)

سیدعلی بدری: استادیار جغرافیا و برنامه ریزی روستایی ، دانشگاه تهران

محمدرضا رضوانی: استاد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه تهران

مجید قرنجیک: کارشناس ارشد جغرافیا و برنامه ریزی روستایی، دانشگاه تهران

چکیده

در چند دهه‌ اخیر، کیفیت زندگی به‌عنوان یکی از موضوعات مورد علاقه‌ بسیاری از علوم، مورد توجه محققان، برنامه‌ریزان و دولت‌ها قرار گرفته­است. با توجه به اهمیت موضوع و کمبود تحقیقات علمی انجام شده این بحث در نواحی روستایی، به­ویژه محدوده مطالعه شده با خصوصیات قومی، فرهنگی و مذهبی منحصربفرد، از اهمیت خاصی برخوردار است. تحقیق حاضر با استفاده از روش توصیفی، تحلیلی و با بهره­گیری از شیوه پیمایشی با هدف شناخت و سنجش سطح کیفیت زندگی روستاییان ساکن در محدوده ناحیه روستایی دهستان جعفربای جنوبی شهرستان ترکمن، در پی آن است که ضمن شکافتن ابعاد و مؤلفه­های تأثیرگذار بر مقوله کیفیت زندگی، نگرش جامعه‌ مورد مطالعه را با ویژگی­های خاص قومی و فرهنگی از منظر شاخص‌های ذهنی کیفیت زندگی، در هشت قلمرو آموزش، سلامت و بهداشت، امنیت، محیط سکونتی، زیرساخت‌ها، اشتغال و درآمد، گذران اوقات فراغت و تعامل و همبستگی اجتماعی مورد سنجش قرار دهد. یافته‌های حاصل از مطالعه میدانی که با استفاده از میانگین و آزمون‌های آماری و به کمک نرم‌افزار SPSS مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت، نشان می­دهد بالاترین میزان رضایت از کیفیت زندگی در قلمروهای کیفیت تعامل و همبستگی اجتماعی و کیفیت امنیت و کمترین میزان آن نیز در قلمروهای اشتغال و درآمد و گذران اوقات فراغت وجود دارد. از میان 8 قلمرو، فقط در دو قلمرو اشتغال و درآمد و گذران اوقات فراغت، از میانگین پایین‌تر است لیکن در محموع، شاخص‌های ذهنی کیفیت زندگی در این منطقه بالاتر از میانگین ارزیابی می­شود. از اینرو می­توان گفت با توجه به تأثیرگذاری عوامل اجتماعی، فرهنگی و محیطی در کیفیت زندگی، سطوح متفاوتی از شاخص‌های ذهنی کیفیت زندگی در جوامع مختلف وجود دارد. بنابراین هر چه میزان نفوذ ویژگی‌های قومی- فرهنگی در بین ترکمن‌های منطقه مورد مطالعه و پای­بندی به آن بیشتر باشد، میزان رضایت مردم از سطح کیفیت زندگی‌ در شاخص‌های ذهنی بالاتر است.

واژه ­گان کلیدی: سنجش کیفیت زندگی، شاخص­های ذهنی، نواحی روستایی، شهرستان ترکمن، دهستان جعفربای جنوبی.

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر


مشاهده و دانلود مقاله از پایگاه نشریات دانشگاه اصفهان


..................................................................................

نقش گردشگری در توسعه‌ی بازارچه‌ی ساحلی شهرستان ترکمن 

(چاپ شده در فصلنامه‌ی پژوهش‌های جغرافیای انسانی، شماره‌ی 82، زمستان 91)

فضیله خانی

عبدالمجید قرنجیک 

علی قنبری نسب

ناهید اکبری سامانی

چکیده 

یکی از قلمروهایی که توان جذب سرمایه‌های داخلی و خارجی و به تبع آن توسعه اقتصادی را در پی دارد، گردشگری می باشد. لذا با توجه به اهمیت روزافزون گردشگری در توسعه‌ی اقتصادی، اجتماعی جوامع انسانی به ویژه در جوامع کوچک و کمتر برخوردار، وجود یک جاذبه‌ی خاص می تواند باعث جذب گردشگران به منطقه شده و در توسعه‌ی آن مکان موثر واقع شود. پتانسیل مناسب گردشگری ساحلی در شهرستان ترکمن از جمله مصادیق جذب گردشگران و توسعه منطقه­ای می باشد. لذا در این پژوهش از روش تحقیق پیمایشی از نوع توصیفی – همبستگی استفاده شده است تا از دید شاغلین در بازارچه، تاثیر گردشگری ساحلی در توسعه بازارچه‌ی اسکله‌ی بندرترکمن مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گیرد. جهت گرد آوری داده ها با استفاده از منابع اسنادی و مطالعات کتابخانه‌ای و نیز منابع اینترنتی، به جستجو در میان تحقیقات مرتبط پرداخته شد. همچنین با به کار گیری  پرسشنامه محقق ساخته ، بازدید میدانی و مصاحبه با سازمان‌های مرتبط و فروشندگان مستقر در بازار، داده­های مورد نیاز گردآوری شد . این پرسشنامه حاوی 9 سئوال به شیوه لیکرت و 21 سئوال باز بوده است. روایی و پایایی ابزار گرد آوری داده ها با استفاده از نظرات جمعی از اساتید و پژوهشگران حوزه مورد نظر و آزمون کرونباخ سنجیده شد که رقم بدست آمده 7/0 بوده و بیانگر اعتبار مناسب پرسشنامه می باشد. و با استفاده از آزمون رگرسیون و استفاده از آزمون‌های آماری پارامتریك و غیرپارامتریك متناسب با فرضیه‌ی پژوهش مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته‌اند.

نتایج پژوهش حاکی از تاثیر مثبت گردشگری در توسعه‌ و رشد فیزیکی، توسعه‌ی اقتصادی بازارچه‌ی ساحلی، اشتغال نیروی انسانی و ایجاد فرصت‌های شغلی و افزایش درآمد منطقه است. در انتها نیز الگویی جهت توسعه و بهبود گردشگری و در نتیجه توسعه اقتصادی بیشتر بازارچه ارائه شده است.

واژگان کلیدی: گردشگری، بازارچه‌ی ساحلی، بندر ترکمن، توسعه‌ی اقتصادی، اشتغال.

مشاهده متن کامل مقاله در گوگل درایو

 

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر


مشاهده و دانلود مقاله از پایگاه نشریات دانشگاه تهران

..................................................................................

نقش بازارهای محلی در توسعه­ی اقتصادی نواحی روستایی ایران

(چاپ شده در ماهنامه ی دهیاری ها، شماره 34 -مرداد 90- صص 18 تا 21)

چکیده

     مقاله­ی حاضر به بررسی نقش بازارهای محلی در توسعه­ی اقتصادی نواحی روستایی ایران در سه مبحث منشأ شکل­گیری بازار و عوامل موثر بر آن، کارکردهای اقتصادی بازارهای محلی و نیز حوزه­ی نفوذ و روابط ناشی از بازار پرداخته است. باتوجه به فراگیر بودن این پدیده­ی اقتصادی در اکثر نواحی روستایی کشور و نظر به وجود مسائلی از قبیل درآمد پایین، تنوع کم مشاغل و... در این نواحی و متقابلا پتانسیل­های بازارهای محلی در رفع این مسائل، در اینجا با استفاده از روش توصیفی و به شیوه ی مطالعه­ی کتابخانه­ای و الکترونیکی(پایگاه­های اطلاعاتی اینترنتی)، به بررسی این موضوع پرداخته­ایم. در پایان نیز نتایجی شامل:

     تنوع کارکردهای اقتصادی بازارهای محلی، ایجاد انگیزه در بازارهای محلی برای تولید بیشتر، قیمت مناسب­تر کالاها در آن، افزایش بهره­وری اقتصادی، پویایی اقتصادی، ایجاد پیوندهای روستایی و یکپارچگی فضایی، تعادل بخشی به روابط سکونتگاه­ها و در نهایت توسعه­ی اقتصادی ناحیه­ی روستایی، بدست آمده است. 

 واژگان کلیدی: بازارهای محلی، توسعه­روستایی، حوزه­ی نفوذ

مشاهده متن کامل مقاله در گوگل درایو

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر

 

دانلود متن کامل مقاله از سایت ماهنامه ی دهیاری ها


..................................................................................

 

تعیین جهت توسعه فیزیکی شهرگرگانبا استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی

(چاپ شده در مجله ی نماد گلستان، شماره ی 14، بهار 89 )

چکیده

تحلیل و ارزیابی عوامل اساسی برای توسعه کالبدی شهرها یکی از دلمشغولی های اصلی جغرافیدانان و برنامه ریزان شهری است. در شرایطی که در اغلب شهرها توسعه کالبدی روندی سریع و فزاینده دارد، شناخت و مکان یابی اراضی مناسب برای توسعه کالبدی شهرها بسیار ضروری می باشد.در این مقاله با استفاده از نرم افزارGIS  و مدلAHP  شاخصها وعوامل اساسی که باید برای مکانیابی گسترش شهرها در نظر گرفته شود را در شهرستان گرگان بر پایه شش معیار شیب، جنس زمین، کاربری اراضی، فاصله از گسل، فاصله از آبراهه و فاصله از مرکز شهرمورد ارزیابی قرار داده شده و مکانهای اولویت دار و مناسب برای توسعه کالبدی شهر با استفاده از نقشه نشان داده شده است،که می­تواند مورد استفاده برنامه ریزان شهری و تصمیم گیرندگان فضایی قرار گیرد.

 واژگان کلیدی: توسعه کالبدی، تعیین جهت، سیستم اطلاعات جغرافیایی، تحلیل فضایی،گرگان 

مشاهده متن کامل مقاله در گوگل درایو

 

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر

 

.................................................................................. 

 

مشارکت مردمی و توسعه ی روستایی

(چاپ شده در مجموعه مقالات دومین همایش سراسری دانشجویی جغرافیا

اردیبهشت ماه 1389- دانشگاه تهران) 

چکیده

با توجه به اینکه جمعیت قابل توجهی در اکثر کشورها در روستاها زندگی می‌کنند و از طرفی منبع تغذیه‏ی اکثر این کشورها در درجه‏ی اول به تولیدات کشاورزی و نیروی انسانی روستاهای منطقه وابسته است، تدارک یک برنامه‏ریزی جامع برای توسعه‏ی نواحی روستایی ضروری به‏نظر می‏رسد. توسعه‏ی روستایی در ایران و جهان بعد از جنگ جهانی دوم مطرح شد و اصول توسعه‏ی پایین به بالا را مورد توجه قرار داد.

یکی از ارکان مهم توسعه‏ی روستایی مشارکت مردم روستایی و بومی در تمامی مراحل تهیه و اجرای طرح‏ها می‌باشد. مشارکت اصطلاحا به معنی شرکت داشتن در کاری یا صرفا حضور داشتن در کاری می‌باشد. مشارکت بیشتر و موثرتر مردم در صورتی قابل انتظار است که تطابق بیشتری بین نیازهای مردم و هدف پروژه داشته باشد. در برنامه‏ریزی توسعه‏ی پایدار، رویکردی مبتنی بر نظام نقش مشارکتی سازمان‏های محلی  برای تسهیل روند تصمیم‏گیری غیر متمرکز اساسی است. در این تحقیق برای جمع‏آوری اطلاعات از روش کتابخانه‏ای استفاده شده است.

واژگان کلیدی: مشارکت، توسعه، توسعه‏ی روستایی، توسعه‏ی پایدار

مشاهده متن کامل مقاله در گوگل درایو

 

دانلود متن کامل مقاله از سرور مدیافایر

 

.....................................................................................

.....................................................................................

.....................................................................................

کارهای کلاسی من

مروری بر گزارش کلی سرشماری عمومی نفوس و مسکن 1385

(کار عملی واحد درسی تحلیل جمعیت رشته‌ی جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی)

در این پاورپوینت به مرور گزارش کلی مرکز آمار درباره‌ی سرشماری عمومی نفوس و مسکن 1385 پرداخته‌ایم که به صورت استانی و کشوری ارائه شده است.

جهت اطلاع از جزییات دریافت فایل کلیک کنید

..........................................................................

بررسی وضعیت تولید در بخش کشاورزی ایران

(کار عملی واحدهای درسی جغرافیای اقتصادی ایران و اقتصاد روستایی رشته‌ی جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی)

در این گزارش با استفاده از داده‌های آخرین سرشماری کشاورزی (1382) و گزارش سالیانه‌ی 1384 و 1385 وزارت جهاد کشاورزی به نگاهی کلی در وضعیت تولیدات بخش زراعت و باغداری کشور پرداخته‌ایم. این گزارش حاوی نقشه، نمودار و جداول فراوانی است.

 

.........جزییات بیشتر..........

 

یا مطلب را دریافت کنید:

 

........................................................................

بررسی اقتصادی روستای چپاقلی

(کار عملی واحدهای درسی روش تحقیق و اقتصاد روستایی رشته‌ی جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی)

در این گزارش، روستای چپاقلی (از توابع شهرستان ترکمن) با استفاده‌ از تعدادی پرسشنامه‌ در سطح خانوار مورد بررسی اقتصادی قرار گرفته است. اطلاعات این پرسشنامه‌ی این گزارش در سال 1387 جمع‌آوری شده است. همچنین اطلاعات آماری متعلق به سرشماری سال 1385 می‌باشد.

جهت اطلاع از جزییات دریافت فایل کلیک کنید

...............................................................................

 برنامه ریزی روستایی در کشور نیجریه

(کار عملی واحدهای درسی برنامه‌ریزی روستایی و مدیریت روستایی رشته‌ی جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی)

این گزارش حاوی مطالبی درباره‌ی برنامه‌ریزی روستایی در کشور نیجریه است که از سندهای برنامه‌های مختلف این کشور تهیه شده است. تاکید این گزارش بر برنامه‌یNEEDS(برنامه  یا راهبرد ملی توانمندسازی و توسعه ی اقتصادی) است.

جهت اطلاع از جزییات دریافت فایل کلیک کنید

.....................................................................................

.....................................................................................

.....................................................................................

 

صفحات مرتبط:

رزومه ی من

استان گلستان

دریافت اطلاعات

نظرسنجی وبلاگ

نقشه های Shape

معرفی روستای چپاقلی

عضویت در خبرنامه ی وبلاگ

دانلود مقالات اولین همایش سراسری دانشجویی جغرافیا

دانلود تمامی مقالات دومین همایش سراسری دانشجویی جغرافیا

دانلود تمامی مقالات سومین همایش سراسری دانشجویی جغرافیا

 

 

 لینک های مرتبط (سایت و وبلاگ های دیگر):

صفحه نخست وبلاگ

 سایت گروه نواندیشان طرح و توسعه

مرکز آمار ایران

مجلات دانشگاه تهران

وبلاگ اسماعیل یمرلی (جغرافیای نوین)

وبلاگ جلیل قزل (شهرسازی)

وبلاگ روستای قرنجیک

وبلاگ روستای پنج پیکر

وبلاگ احسان تراج (شهرسازی شمال)

وبلاگ آییژ عزمی (توسعه روستایی)

وزارت جهاد کشاورزی

موسسه توسعه روستایی ایران

وبلاگ فروش انواع نقشه، لایه های جی ای اس و آمار

 

-------------------------------------------------------------------------------

-------------------------------------------------------------------------

 بازگشت به صفحه ی اول وبلاگ


دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی روستایی دانشگاه خوارزمی. ضمنا از بازدیدکنندگا محترم وبلاگ تقاضا دارم در صورتی که مشکلی در مشاهده ی مطالب یا دانلود فایل ها دارن، از طریق ایمیل به من اطلاع بدن. ممنون
  :: مجید قرنجیک
Locations of visitors to this page :. چت با مديريت .:
کد وضعيت ياهو در وبلاگ